„Mozaika! Spotkania kulturowe” już niedługo w CKiIO w Podkowie Leśnej

MOZAIKA! SPOTKANIA KULTUROWE – nowy projekt edukacyjny Musszelki

Fundacja Musszelka z Milanówka powraca do Centrum Kultury i Inicjatyw Obywatelskich w Podkowie Leśnej z nowym projektem edukacyjnym! Kilka lat temu liderki fundacji przeprowadziły w CKiIO cykl spotkań ekologicznych pt. „Opowieści Ziemi”, które cieszyły się dużym zainteresowaniem mieszkańców. Tym razem Musszelka zaprasza na cztery wydarzenia adresowane do dzieci w wielu 6-10 lat oraz ich opiekunów pt. „Mozaika! Spotkania kulturowe”. Podobnie jak poprzednio, najpierw usłyszymy barwne opowieści w oprawie muzycznej na żywo, a następnie dzieci wezmą udział w warsztatach.

Mozaika to taka forma dekoracji, w której największą wartością jest różnorodność – kolorystyki, faktury, wzorów, kształtów. Podczas naszych spotkań chcemy przybliżyć wielką wartość, jaką jest różnorodność kulturowa – w miejscu, w którym żyjemy. Mottem naszego projektu są słowa pisarza Tiziano Terzaniego: „…jeśli różnorodność biologiczna konieczna jest do życia na Ziemi, różnorodność kulturową należy uznać za niezbędną dla zdrowia psychicznego człowieka”.

Przypomnimy, jakim bogactwem była wielokulturowość dawnej Polski. Będziemy wspólnie odkrywać, jak nasze polskie zwyczaje są połączone i poprzeplatane z wątkami z różnych tradycji. Nie będziemy również stronić od teraźniejszości, pokazując sens i przyczyny współczesnych migracji. Chcemy uczyć dzieci, że dobrze pojęty patriotyzm nie ma nic wspólnego z ksenofobią, a na akceptacji różnorodności w społeczności lokalnej możemy tylko zyskać, również kulturowo. Jest to szczególnie ważne w kontekście zbliżających się obchodów setnej rocznicy odzyskania niepodległości.

Harmonogram spotkań: niedziela, godz. 12.30 CKiIO

  • 30 września – Opowieści mądrych głupców, czyli dlaczego różnice są ciekawe
  • 28 października – Skarby Złotej Kaczki, czyli podróżujemy po wielokulturowej Polsce
  • 25 listopada – Dzieci w drodze, czyli my też kiedyś byliśmy uchodźcami
  • 9 grudnia – Choinkowe i chanukowe światełka, czyli jak różnie świętujemy w tym samym czasie

Poszczególne spotkania będą obejmować następujące tematy:

  1. Opowieści mądrych głupców, czyli dlaczego różnice są ciekawe

Bohaterami opowieści będą Szlemiel z tradycji żydowskiej i Hodża Nasreddin z tradycji arabskiej: dwie figury mądrych głupców  różnych kultur. Co ich łączy, a co różni?  I jak to się dzieje, że śmiech i poczucie humoru pozwalają przekroczyć największe stereotypy kulturowe?

Muzyka: Olena Yeremenko (Polska/Ukraina)

W części warsztatowej poruszymy następujące zagadnienia: co to jest kultura? Dlaczego są różne kultury? Co ludzi różni od siebie, a co łączy? Czym są kulturowe stereotypy? Na podstawie książki My, ludzie i burzy mózgów stworzymy z dziećmi mapę różnic wokół takich kategorii, jak ciało, ubiór, domy, kuchnia, religie,  zwyczaje, języki, przekonania, pokazując, że to dzięki nim świat, w którym żyjemy, jest ciekawy i bogaty.

  1. Skarby Złotej Kaczki, czyli podróżujemy po wielokulturowej Polsce

Współczesne dzieci, dzięki spotkaniu z legendarną Złotą Kaczką, podróżują w czasie, poznając cygańską kapelę na dworze królowej Marysieńki, ormiańskich kupców na staromiejskim rynku i żydowskie dzieci z przedwojennej ulicy Krochmalnej. Do spektaklu wpleciemy również wątek przedwojennej Podkowy Leśnej. Poznamy pieśni, okrzyki targowe, słowa charakterystyczne dla dawnej wielokulturowej Polski. Spektakl był m.in. prezentowany w warszawskim Ratuszu i w wielu warszawskich szkołach.

Muzyka: Narine Azaryan (Polska/Armenia)

W części warsztatowej poznamy zwyczaje/kulturę mniejszości romskiej, ormiańskiej i żydowskiej w Polsce – skąd w Polsce wzięli się Cyganie, Żydzi i Ormianie i jaki jest ich wkład w kulturę polską. Poznamy prawa mniejszości. Na podstawie szablonów i wycinanek stworzymy z dziećmi kolorowy pas złożony z symboli wielokulturowej Polski (m.in. wóz cygański, ornamenty pasa kontuszowego, menora). Nauczymy się ormiańskiego tańca korowodowego, romskiej wyliczanki i żydowskiego niggunu. Chcemy podkreślić wielokulturowe tradycje Polski, zwłaszcza w kontekście zbliżających się obchodów 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości.

  1. Dzieci w drodze, czyli my też kiedyś byliśmy uchodźcami

Spektakl „Mali Sindbadzi. Dzieci w drodze”  opowiada o dzieciach, które z powodu wojny lub innych nieszczęść, musiały opuścić swój kraj i udać się w podróż w nieznane, aby ratować życie i szukać poprawy swojego losu. Bohaterami opowiadanych historii są dzieci: Malak z Aleppo i Mustafa spod Damaszku, a także Wiesio z Równego. To historie dzieci syryjskich, które straciły wszystko i pełne obaw płyną teraz do Europy, ale i dzieci polskich, które podczas drugiej wojny światowej straciły wszystko i w odległych zakątkach świata, w Indiach i Iranie, uzyskały schronienie i gościnę: u maharadży Jam Saheba w jego letniej rezydencji w Balachadi. Paralelność losów naszych bohaterów jest oczywista – my, Polacy, nasi dziadkowie i pradziadkowie, tez kiedyś byliśmy uchodźcami i otrzymaliśmy pomoc/gościnę od „innych” w odległych, z naszej perspektywy, zakątkach świata. Odbiorcy spektaklu dowiadują się nie tylko o współczesnych losach małych uchodźców, realiach podróży, geografii, przyczynach podróży, ale także o historycznym kontekście i paraleli polskich losów.

Muzyka: Adeb Chamoun (Polska/Syria)

W części warsztatowej  dzieci podzielimy na dwie grupy. Poprosimy, by na środku sali zbudowały mur z krzeseł. Zaproponujemy, by połowa usiadła z jednej strony muru i zajęła miejsce „dzieci stąd”, po drugiej – „dzieci stamtąd” (przybyszów z innego świata). „Dzieci stamtąd” dostaną kartki z fragmentami opowieści dzieci-uchodźców, które od jakiegoś czasu mieszkają w Polsce (głównie z Czeczenii i Białorusi), małe narracje w pierwszej osobie. Opowieść będzie niepełna, trzeba ją będzie samodzielnie uzupełnić, dokończyć zdania, coś poczuć, wyobrazić sobie, a potem wypowiedzieć – w swoim imieniu. Tymczasem druga grupa „dzieci stąd” będzie miała za zadanie, by swobodnie wyrażać różne zdania, opinie, lęki, przekonania na temat dzieci „stamtąd”. Potem dzieci zmienią się rolami. Na koniec zdemontujemy mur i usiądziemy w kręgu. Każdy dostanie do ręki „gadający kijek” i będzie mógł opowiedzieć, co dla niego się wydarzyło podczas tego doświadczenia. W proponowanym działaniu chodzi nam o  możliwość doświadczenia przez dzieci różnych perspektyw „stąd i stamtąd”, poszerzenie ich wrażliwości i empatii dzięki sile usłyszanych i opowiadanych historii.

  1. Choinkowe i chanukowe światełka, czyli jak różnie świętujemy w tym samym czasie

Posłuchamy opowieści związanych z różnymi tradycjami świętowania czasu zimowego przesilenia. Naszą podróż zaczniemy od Bretanii, gdzie stoją wielkie kamienne menhiry i pilnują nieprzeliczonych skarbów. Raz w roku, w wigilię Bożego Narodzenia, kiedy zwierzęta mówią ludzkim głosem, te skarby są w zasięgu ręki… Powędrujemy również do Lapończyków, tropem Olbrzyma Stallo i małego chłopca o wdzięcznym imieniu Piera Pyzaty – co znajdziemy w wielkim worku, może prezent? Dowiemy się również, jak święta Bożego Narodzenia obchodzi się w Skandynawii, u dzieci z Bullerbyn, oraz w Walii, gdzie na świątecznym stole króluje indyk w żurawinach i słodki pudding.  Poznamy wreszcie zwyczaje związane z żydowskim świętem Chanuka, słuchając opowieści o kozie Złotce i chanukowych światełkach na podstawie opowiadań Isaaca Bashevisa Singera.

Muzyka: Robert Lipka

W części warsztatowej zastanowimy się, czym jest święto w kulturze? Jak ludzie świętują w różnych religiach? Dlaczego zarówno podczas chrześcijańskiego Bożego Narodzenia, jak i żydowskiej Chanuki zapalamy światełka? W ramach działań plastycznych wykonamy lampiony i ozdobimy je znakami i symbolami, odwołującymi się do różnych tradycji świętowania czasu zimowego przesilenia.

Projekt został dofinansowany przez Burmistrza Miasta Podkowa Leśna i powstał we współpracy z Centrum Kultury i Inicjatyw Obywatelskich w Podkowie Leśnej oraz firmą Iksel z Milanówka.

Partnerzy: